अपन नित्यनेमाने बुद्धाला कृतार्थ भावनेने नमन करतो।
मुलाद ते पाली भाषेत आहे।
मणून,
त्यासे मराठीतिल अर्थ देखिल सम्जून गेतले पाहजेत।
जा अर्थी, ते आपन आचरणाद आनुशको।
नमो तस्स भगवतो अरहतो सम्मासम बुद्धस्य।
मन्जे माजः त्या बुद्धाला नमन असो।
जाने जीवना मधे अध्ञानाचा नाश केला,
द्वेश भावना नष्ट करून करूनेचा मार्ग दाखिला।
अरहतो मन्जे अरिहंत,
अरी मन्जे शत्रू,
जे अपल्याज शरिरा मधे विराजमान हेथ,
ते मन्जे काम,
क्रोध,
मद,
मोह,
मच्चर,
हे ते होत।
हे शत्रू केहां उग्रस्वरूप धारण करतील आणी दुष्ट कार्य घड़ून आनतील,
हे सांगने कठीन है।
अशा शत्रू रूपी विकारांद वर बुध्धाने मात करून विजय मिलविला,
मनून ते अरहंत जाले,
सम्मासम बुध्धस्य,
मन्जे सम्पूर्ण ध्यानी,
अशा बुध्धाला माजे वन्दन असो।
वो पुख नश्ट करने सथी चिंतन करून ध्यान प्राप्त केले,
अशा ध्यानाला अनुसरने।
धम्मं सरणं गच्छामि,
मन्जे मी बुध्धाने सांगीतलेले तत्वान्ना
अथवा त्या शिकवणीने मानवाचा सर्वांगन विकास होतो,
तो धम्म सिद्धार्थ गवतोमाने
खड़तर तपश्चरया करून ध्यान प्राप्त केले,
वो लोकाना अपले पवित्र वानी तून कथन केले,
वो अधर्श जिवन जगणाचा मारग बुध्धाने
धम्माचा माध्यमा तून लोकाना सांगीतला।
जिवना मधे तुष्णेचा त्याग करून शीलाचे पालन करने मन्जे धम्म
अश्या धम्माला मी अनुसरते किम्मा स्विकारतो।
संगहम् शरणम् गच्छामिं मन्जे जो ध्न्यान वः सद्विवेक
बुध्धीला अनुसरतो वः धम्म तत्वाचे पालन करतो,
बुध्धाला बोधी व्रुख्षा खली ध्न्यान प्राप्त चाले अनुसर ते स्वता सथी
न ठेवता समस्त मानव जातीला सांगावे मनुन सर्वप्रथम अपल्या धम्माचा
उपदेश कोणाला करावा मनुन तैंचा मनात अलारकालाम यांचा विचार आला। भग्वा
हा विद्वान वो बुध्धीवान होता।
आपन जर प्रथम त्यालाज उपदेश केला तर
परंतु बुध्धाला कलले कि त्यांचा मृत्यू ज्जालेला है।
नंतर त्यांनी असा विचार केला
कि उद्धक राम पुत्राला धम्माव उपदेश करू।
पर त्याचाही मृत्यू ज्जालेचे बुध्धाला कलले,
मणून बुध्धाला
पाजपरिवराजक कॉंडिल्न्य, अश्वजीत,
काश्यप,
महानाम आणि भद्रिक यांची अठवन जाली।
हे पाजपरिवराजक निरंजना नधी काठी त्यांचा सोबत तपश्षर्या करित थोते।
ज्या वेलेज बुध्धाने तपश्षर्या आनि कायाकलेशाचा मार्ग त्यागला,
तेवा त्यापाजपरिवाज्रकानी बुध्धाचा त्याग केला होता।
त्यापाजपरिवराजकानी बुध्धाची तपश्षरयाचा कालाथ फार कालजी खेतली होती।
मनों बुध्धाने विचार केला कि मी जर प्रथम त्याननाज दिख्षा दिली तर,
साम्यक संबुधाने त्यांचा विशी चोखुशी केली,
तेमा समझले कि ते पाजपरिवराजक सारनाथ
एथील ब्रगदायवनाथ वास्तव्यक करून आहेथ।
ब्रगदायवन मनजे हरिनाचा कलप असलेले वन। बुध्धा
त्यांचा शोधात त्यावनाथ सारनाथ एथे पोजले।
त्यावली त्यापाजपरिवराजकानी बुध्धाला अपलाकडे एताना पाहिले।
त्याननी बुध्धाचे स्वागत करावयाचे नही असे ठरविले।
कारण बुध्धानी तपश्रेचा त्याग केलेला आहे असी त्यांची भावना ओती।
परन्तु जेवा सम्मेक संभुध तांचा जड़ पोजले तेवा
परिवराजक तांचा निर्णयावर ध्रोड राहू शकले नही।
ते बुध्धाचा व्यक्तिमत्वाने इतके भाराउन गेले कि
त्यानी बुध्धाचे स्वागत केले वा आसनाची व्यवस्था केली
अभिवादन करून ते बुध्धा समुर बसले। कुशलक्षेमान
अंतर या ठिकानी भगवान बुध्धाने त्याना प्रतम धम्मोप
त्याना चा मनाथ
बुध्धा विशी असीम्श्रद्धा निर्मान चली
त्यानी बुध्धाला विनंति केली कि अमाला तुमचे शिष्ष करून क्या
बुध्धाने त्याना भिक्कू संगात दिक्षित केले
ते पंचवर्गिय भिक्कू मनून प्रसिध्ध पावले
एथोनाज भिक्कू संगाची स्निर्मिति जाली उपास उपासी का जाले
जानी बुध्धाला स्विकारले
वते कार्य पुढेनेले वदनेताहे अशा
संगाला अनुसरने मनजेज संगम सरनम गच्छामी
बुध्धाला मदे आपन दुधियम्पी आणि ततियम्पी
मनजे दुसर्यांदा आणि तिस्र्यांदा बुध्ध,
धम्म आणि त्यांचा ज्ञानाचा प्रसार करनारे संगाला अनुसरतो
त्री सरणानंतर आपन पाली भाषेतिल पंचशिल आइकले
पंचशिल मनजे सदाचाराचे स्रेष्ठ आचरन करने
पहले शिल पानाति पाता वेरमनी सिखापदम समाधियामी
मनजे मी प्राणी हिँसा
वत्यास अपाई होईल अशा गोश्टी पासुन अलिप्त रहन्याची प्रतिध्ना करतो
अधिन्नादाना वेरमनी सिखापदम समाधियामी
मनजे मी दैनन्दिन जीवनात
कोनते ही वाइट कृत्य मनजे छोरी करने
आपासुन अलिप्त रहन्याची प्रतिध्ना करतो
या शीला भाबत उदारण सह स्पश्टी करन असे की
एक मनुष्य आउशदा सथी दुकाना कड़े जात असताना
वाटेट एका चोराने तयाचा खिसा कापूं पैसे चोरले
तो मनुष्य आउशदा चा दुकाना और गेलयावर
कि शातीर पैसे चोरी जाले आहेट असे तयाचा लक्षात आले वा तयाची अवस्ता
दैनिय जली तो व्याकूळ होन लोकाना संगतो कि तयाचा मुल्गा खूब आजारी
आहेट वा तयाचा आउशदाची गरज आहेट तयाचा उपचार वेले वर नाही जाला तर तयाचा
परिस्टिती करतो जर छोराने तयामनुशाचे पैसे चोरले
नस्ते तर अशी विकट परिस्टिती तयाचार आली नस्ते
मनुन
छोरी करने हे सुधा मोठे वाइट करमा है तिसरे शील
कामेसु मिच्छाचारा वेरमनी सिखापदम समाधियामी
मनजे मी परिस्टिती जाले �
कामवासने चा अनाचारा पसुन अलिप्त रहनेची प्रतिध्न्या करतो
कामवासने चा अनाचारा पसुन अलिप्त रहून शीलवान बनले पाहिजे
मनजे विवहीद प्रकार चा वाइट करमा पसुन अपले जीवन सुखी वद मंगलमे होते
चव्थे शील
मुसावादा वेरमनी सिखापदम समाधियामी
मुसावादा
बनजे खोटे बोलने
सुगलखोरी करने असा होतो
वेरमनी मनजे दूर होने अथवा अलिप्त रहने
सिखापदम मनजे शिकवन समाधियामी मनजे ग्रहन करने
प्रत्यकाने दैनन्दिन जीवनात
खोटे बोलने किवा फसवनु करने पासुन
अलिप्त रहनेची प्रतिध्न्या केली पाहिजे
लोका मदे वावरत अस्ताना मनुष्य एका दय वेलेश खोटे बोलतो
ते लोक आइकून गेतार परन्तू एक वेला खोटे बोल्लेयावर
ते लपोने सथी तयाला नेहीमी खोटे बोलावे लागते
त्यामुले त्या मनुष्याची प्रतीबमा लबाड मानसाची
हुन जाते त्याचार कुणी ही विश्वास ठेवत नही
पाच्वेशीर
सुरा मेरै मज्ज पमाधठाना वेरमनी सिखा पदम समाधियामी
मी मद्यपान वमादक पदार्थ सेवन करनेया
पासुन अलिपत रहनेयाची प्रतिद्न्या करतो।
हे पाच्वेशीर इतके महत्वाचे आहे
कि या पाच्वे तत्वाचे उल्लंगन चले तर
सम्पूर्ण पंचशील तत्वाचा मनोरा धासलून जातो।
हापल्या घरा मदे मंगल्मै वातावरन निर्मान
करावायेचे असेल तर पंचशील तत्वाचे पालन केले पाहचे।
आधर्श जीवन जगणयाचा मार्ग मनजेच पंचशील होई।
सरते शेवटी आपन साधु, साधु,
साधु असे मनतो।
करण साधु मनजे उत्तम। जावली एकादा ध्यानी मनुष्य प्रवचन करत अस्तो,
त्या प्रवचनातून चांगले मार्ग दर्शन केले तर आपन तीन वेला साधुकार देतो।
मनजे उत्तम,
अति उत्तम,
सर्वोतम अश्या प्रकारे लोकांचा मंगल
कामने साथी सुधा या शब्दाचा वापर करताथ।
की आपले सर्वान से मंगल हो।
संधांगले मार्ग
दर्शन करताथ।